अभिलाष गुप्ता
रक्सौल, २९ माघ। भारतीय भूमि बन्दरगाह प्राधिकरण (एलपीएआई) र सशस्त्र सीमा बल (एसएसबी) द्वारा संयुक्त रूपमा आयोजित दुई दिने “भूमि सीमामा मानव बेचबिखन विरोधी प्रशिक्षण कार्यक्रम” को पहिलो दिन भूमि बन्दरगाह (आईसीपी) रक्सौलमा सफलतापूर्वक सम्पन्न भयो। कार्यक्रमको उद्देश्य सीमा अधिकारीहरू, कर्मचारीहरू र अन्य सरोकारवालाहरूलाई मानव बेचबिखनको पहिचान, रोकथाम र प्रभावकारी रूपमा प्रतिक्रिया दिन तालिम दिनु थियो।
उद्घाटन सत्रमा भिडियो कन्फरेन्सिङ मार्फत स्वागत सम्बोधन गर्दै आईसीसीका अध्यक्ष तथा सदस्य (वित्त) डा. रेखा बकर कुमारले मानव बेचबिखनको गम्भीर समस्यासँग जुध्न सतर्कता, संवेदनशीलता र संस्थागत समन्वयको महत्त्वमा जोड दिनुभयो। प्रमुख अतिथि ४७ औं बटालियन एसएसबी रक्सौलका कमान्डेन्ट श्री संजय पाण्डेले सीमा क्षेत्रहरूमा बेचबिखनको चुनौतीहरू माथि प्रकाश पारे र सबै एजेन्सीहरू बीच बलियो समन्वयको आवश्यकतामा जोड दिए।
भूमि बन्दरगाह (ICP) प्रबन्धक श्री राजीव रञ्जनले अतिथिहरूलाई स्वागत गर्नुभयो। भूमि बन्दरगाहका उपप्रबन्धक रमन कुमार झा र सशस्त्र सीमा बलका उपकमान्डेन्ट नवीन कुमार साह पनि उपस्थित थिए। कोमल कुमारीले मञ्चको सञ्चालन गर्नुभयो र सुरभी सिंह, अख्तर सैफी र श्याम कुमारले कार्यशालाको प्रक्रियाहरू सम्हाल्नुभयो र अतिथिहरूलाई स्वागत गर्नुभयो।
पहिलो प्राविधिक सत्रमा, पटना उच्च अदालतका वरिष्ठ अधिवक्ता सञ्जु सिंहले मानव बेचबिखनको परिभाषा, यसको प्रकार, प्रमुख कारणहरू र भारतमा तथ्याङ्कीय प्रवृत्तिहरूको बारेमा विस्तृत जानकारी प्रदान गर्नुभयो। उहाँले सान्दर्भिक कानुनी प्रावधानहरू र नीतिगत ढाँचाको बारेमा पनि छलफल गर्नुभयो, जसले सहभागीहरूलाई कानुनी दृष्टिकोणको व्यापक बुझाइ प्रदान गर्यो।
यसपछि, SSB को मानव बेचबिखन विरोधी एकाइ र एक गैरसरकारी संस्थासँगको सहकार्यमा मानव बेचबिखनका संकेतहरू पहिचान गर्ने र वास्तविक जीवनका परिस्थितिहरूमा द्रुत प्रतिक्रिया दिने बारेमा व्यावहारिक प्रशिक्षण प्रदान गर्दै छोटो नाटक प्रस्तुत गरियो।
दिउँसोको सत्रमा, सुश्री सञ्जु सिंहले पीडितहरूको पहिचान र जोखिमहरूमाथि प्रकाश पारिन्, प्रहरी, न्यायपालिका, गैरसरकारी संस्था, शिक्षक र समुदायका नेताहरूको भूमिका व्याख्या गर्दै। यसैबीच, श्री दिग्विजय कुमारले उद्धार, पुनर्स्थापना र पुनर्एकीकरणका चुनौतीहरूबारे विस्तृत रूपमा छलफल गर्नुभयो र समग्र हेरचाहको महत्त्वलाई जोड दिनुभयो।
पहिलो दिनको अन्त्यमा, सहभागीहरूले सीमावर्ती क्षेत्रहरूमा मानव बेचबिखन रोक्न थप सतर्क, संवेदनशील र समन्वित प्रयास गर्ने संकल्प गर्नुभयो।लायन्स क्लब रक्सौलका अध्यक्ष लायन बिमल कुमार सराफ, जोन अध्यक्ष लायन शम्भु प्रसाद चौरसिया, सचिव लायन एम. निजामुद्दीन, रन्जित सिंह, आरती कुमारी, सिस्टर ग्रेस आदि कार्यक्रममा उपस्थित थिए ।
